Dita Botërore e Sindromës Down
Dita Botërore e Sindromës Down festohet çdo vit më 21 mars; është një ditë globale ndërgjegjësimi që është caktuar zyrtarisht nga Kombet e Bashkuara që nga viti 2012. Qëllimi është të ndihmohen njerëzit të kuptojnë dhe të mbështesin më mirë ata me sindromën Down.
DITA e 21-të e muajit të 3-të, është caktuar si një përfaqësim i kopjes shtesë të trefishimit (trisomisë) të kromozomit të 21-të, me të cilin kanë lindur njerëzit me sindromën Down.
Sindroma Down, është e lidhur me një vonesë në aftësitë njohëse dhe rritjen fizike, të cilat i bashkangjiten edhe disa karakteristikave të fytyrës. Mesatarja e inteligjencës së personave me këtë sindromë është rreth 50, krahasuar me një mesatare të koeficientit të inteligjencës 100 te fëmijët normalë. Shfaqja e sindromës Down është vlerësuar 4.6 për 10 000 lindje dhe është hasur te të gjitha popullatat.
Sindroma Down u përcaktua fillimisht si çrregullim kromozomik në vitin 1959 nga një pediatër dhe gjenetist francez, Jérôme Lejeune.
Personat me sindromën Down në tërësi gëzojnë të drejta të plota dhe të barabarta me gjithë të tjerët. Kjo nënkupton mundësinë për pjesëmarrje të plotë në komunitetin e tyre.
Realiteti tregon se, prania e qëndrimeve negative kundrejt këtyre personave sjell pritshmëri të ulëta, diskriminim dhe përjashtim, duke krijuar komunitete në të cilat fëmijët dhe të rriturit me sindromën Down nuk mund të integrohen në mënyrë të barabartë.
Në ato vende ku fëmijëve me sindromën Down u jepen mundësi për pjesëmarrje, duke krijuar mjedise shoqërore, pranuese, respekti dhe pritshmëri të larta, rezultojnë të jenë shumë efektivë.
Tema e Ditës Botërore të Sindromës Down 2025, ka të bëjë me mbështetjen dhe mesazhi është: “Të sigurojmë mbështetje për këdo që ka nevojë”
Të gjithë ndonjëherë kanë nevojë për mbështetje. Mbështetja që nevojitet mund të jetë e ndryshme për çdo person, dhe kjo vlen edhe për ata me sindromën Down – për të jetuar dhe përfshirë në komunitet si gjithë të tjerët.
Familjet të cilat mbështesin një anëtar të tyre me sindromën Down, gjithashtu, kanë nevojë për mbështetje. Mbështetja është një e drejtë kryesore e njeriut që ndihmon në realizimin e gjithë prioriteteve të tjera.
Shumë persona me sindromën Down në mbarë botën nuk e marrin mbështetjen që u nevojitet. Shumë vende nuk kanë sisteme mbështetëse që plotësojnë nevojat e personave me aftësi të kufizuara dhe familjeve të tyre, ose sistemet që ata kanë nuk u përgjigjen kërkesave dhe standardeve të kërkuara.
Pavarësisht përmirësimeve, personat me sidromën Down, globalisht trajtohen në mënyrë të papërshtatshme.
Atyre iu mohohet:
një arsim cilësor;
kujdesi i mirë shëndetësor;
mundësia për të punuar dhe për të fituar të ardhura;
të marrin vendime të pavarura për jetën dhe që
zëri i tyre të dëgjohet.
Prandaj sot më 21 mars le të bëhemi Një Zë i Vetëm Global që mbron të drejtat, përfshirjen dhe mirëqenien e njerëzve me sindromën Down.